Ամառային զվարճանք. հայերը ջրում են միմյանց` շաղկապելով հեթանոսական ու քրիստոնեական ավանդույթներըԱյս տարի Վարդավառն ընկնում է հուլիսի երրորդ կիրակին (հուլիսի 15-ին): Փաստորեն, այն բնության պաշտամունքի տոն է: Տոնի անվանումը գալիս է «վարդ» ծաղկի անունից: Ջրոցի-տոնը ծագել է հեթանոսական ժամանակներում, երբ հայերը պաշտում էին սիրո և գեղեցկության աստվածուհի Աստղիկին: 301 թվականին քրիստոնեության ընդունումից հետո Վարդավառը, ինչպես և շատ այլ հեթանոսական տոներ, հարմարեցվեց «նոր ժամանակներին»: Վարդավառն ընդգրկված է Հայաստանյայց եկեղեցու տոնացույցում որպես Պայծառակերպության տոն: Այն ամռան գլխավոր տոներից է, որ նշվում է Զատկից 14 շաբաթ հետո: Ըստ առասպելի` Աստղիկ աստվածուհին սեր էր սփռում Հայաստան աշխարհում` վարդաջուր ցողելով: Քանի որ Վարդավառի արմատները գալիս են նախաքրիստոնեական ժամանակներից, այն դիտելու լավագույն վայրերից մեկը Հայաստանի տարածքում պահպանված միակ հեթանոսական տաճարն է` Գառնին, որտեղ կարելի է «պաշտել» հին աստվածուհուն: Վարդավառի օրը Հայաստանի բոլոր քաղաքներում ու գյուղերում կարելի է հանդիպել երեխաների ու պատանիների, որոնք ջրով լի դույլերն ու թասերը սպառնալից ճոճելով` զոհ են փնտրում ջրելու համար: Հաճախ նրանց են միանում մեծահասակները: Այդ օրվա չարաճճիություններից ոչ ոք իրավունք չունի վիրավորվելու կամ դժգոհելու: Պաղպաղակի ու զովացուցիչ ըմպելիքների ճարպիկ վաճառողները սովորաբար բացում են քաղաքի փողոցներում ու զբոսայգիներում գտնվող ցայտաղբյուրները, որ փակի տակ են պահում` առևտուրը մեծացնելու համար, քանի որ Վարդավառին մարտականորեն տրամադրված երեխաներին ոչինչ չի կարող խանգարել մի լավ զվարճանալուց: Զգուշավորները նախընտրում են մնալ տանը, վարորդները գերադասում են ոտքով տեղ գնալ: Միկրոավտոբուսների վարորդները, որոնք նույնպես կնախընտրեին տանը մնալ, սակայն ստիպված են պտտվել իրենց երթուղիներով, ավելի ուշադիր են վարում` փորձելով փրկել ուղևորներին ոտքից գլուխ թրջվելուց, սակայն երբեմն նույնիսկ ամենահմուտ վարորդներին դա չի հաջողվում` ի մեծ ափսոսանք նրանց ուղևորների: Ոմանք այն ամենը թեթև են տանում, ոմանք մրթմրթում ու տնքտնքում են, բայց ոչ ոք ոչինչ չի կարող անել դրա դեմ… Վարդավառը տարվա միակ օրն է Հայաստանում, երբ մարդ լրիվ իրավունք ունի ջրելու ծանոթ-անծանոթներին: Սակայն այս «ցնցուղը», կամ, ավելի շուտ, «լոգանքը», ոչ թե թշնամանքի կամ վիրավորանքի, այլ բարի կամքի ու բարեհաճության նշան է, քանի որ ջրողները լավություն են անում ջրվողներին` ամառային շոգ օրով սառը ցնցուղ ապահովելով նրանց համար: Այնպես որ, մի սրտնեղեք ու մի հուսահատվեք, եթե մեկը մի դույլ սառը ջուր լցնի ձեր գլխին: Եթե այդ օրը պետք է տնից դուրս գաք, միակ բանը, որ կարող եք անել այս պարագայում, փորձեք թուլանալ և հաճույք ստանալ ամառային մարդածին անձրևից և, ինչո՞ւ չէ, մի դույլ վերցրեք ու միացեք զվարճացող ամբոխին…
Other Articles in Ակնարկներ
|
Readers' comments
Post a comment
Comments are welcomed and encouraged. However, comments not pertaining to the topic or containing slander or offensive language will be deleted. You have to be registered to be able leave your comment. Sign in or Register now for free.