Հայաստանյան ու ռուսաստանյան քաղաքագետները նշում են, որ անցյալ շաբաթ Թուրքիայի վարչապետի այցը Ռուսաստան և գրեթե միևնույն ժամանակ Ռուսաստանի արտգործնախարարի այցը Հայաստան չէին կարող փոխկապակցված չլինել:

Երևան-Մոսկվա տեսակամրջի մասնակիցները երկուշաբթի կեսօրին քննարկում էին Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանի` Ռուսաստան կատարած մեկօրյա այցի (հունվարի 18-ին) ֆոնին հայ-ռուսական հարաբերությունների ներկա փուլն ու Ռուսաստանի արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովի` հունվարի 13-14-ին Հայաստան կատարած այցի արդյունքները:

Լավրովի այցը Թուրքիայի վարչապետ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի Ռուսաստան այցելության օրերին «Կովկաս» ինստիտուտի տնօրեն Ալեքսանդր Իսկանդարյանը «թեև պաշտոնապես նախատեսված», սակայն չնախատեսված ժամանակաշրջանում տեղի ունեցած որակեց:

«Իհարկե, Լավրովի այցելությունը սովորական այցելություն էր, սակայն այն տեղի ունեցավ մի ժամանակաշրջանում, երբ տարածաշրջանում ոչ այնքան սովորական ժամանակաշրջան է»,- նշեց Իսկանդարյանը` նկատի ունենալով անցյալ տարվա աշնանը ստորագրված հայ-թուրքական արձանագրությունների վավերացման գործընթացն ու դրա առնչությամբ շահարկվող ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման հնարավոր սցենարները:

Հունվարի 13-14-ին Ռուսաստանի արտգործնախարարի` Հայաստան այցի շրջանակներում տնտեսական համագործակցության ընդլայնման հեռանկարների հետ մեկտեղ քննարկվել են նաև ղարաբաղյան խնդրի կարգավորման հարցերն ու Հարավային Կովկասի խնդիրները:

Գրեթե նույն սցենարով է ընթացել նաև Սերժ Սարգսյան-Դմիտրի Մեդվեդև երեկվա հանդիպումը, որը քաղաքագետները նախապատրաստական են համարում գալիք շաբաթ տեղի ունենալիք Հայաստանի, Ռուսաստանի և Ադրբեջանի նախագահների եռակողմ հանդիպման համար:

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի նախկին համանախագահ Վլադիմիր Կազիմիրովը Երևան-Մոսկվա տեսակամրջի ժամանակ հայտարարեց, որ Ալիևի, Սարգսյանի ու Մեդվեդևի հանդիպման ժամանակ ընդամենը փոքրիկ քայլեր ու առաջխաղացում կլինեն:

«Իհարկե, որոշ առաջխաղացում կլինի, բայց չեմ կարծում, որ ոչինչ չի լինի, կամ որ արագ զարգացումներ կլինեն»,- ասաց Կազիմիրովը:

Մեկնաբանելով հայ-թուրքական ու ռուս-թուրքական զուգահեռաբար զարգացող հարաբերությունների կապը` դիվանագետը պարզաբանեց, որ ռուս-թուրքական հարաբերությունները նպաստավոր կլինեն ղարաբաղյան խնդրի կարգավորման գործընթացում, «քանի որ Թուրքիան խնդրի խաղաղ կարգավորման կողմնակից է, ի տարբերություն Ադրբեջանի»:

Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման վրա ռուս-թուրքական հարաբերությունների դրական զարգացումների նպաստավոր ազդեցություն ունենալու տեսության կողմնակից է նաև Ռազմավարական հետազոտությունների ռուսական ինստիտոտի փորձագետ Ալեքսանդր Սկակովը:

«Թուրքիային որպես ռազմավարական գործընկեր դիտարկող Բաքվի դիրքերը զարգացումների այս շրջանում խիստ թուլանում են, ինչն Ադրբեջանին ավելի հեշտ համոզվող կդարձնի»,- նշեց Սկակովը:

Լրացնելով ռուս գործընկերներին` Ալեքսանդր Իսկանդարյանը նշեց, որ իրականում ղարաբաղյան գործընթացում որևէ աշխուժացում և ակտիվացում չկա, ու խնդրի շուտափույթ լուծման մասին խոսք լինել չի կարող:

«Գործընթացում փոփոխություններ կլինեն, սակայն արդյունքի մասին վաղ է խոսել, քանի որ ղարաբաղյան խնդրի գործընթացն այդ փուլում չէ: Իսկ գործընթացի թվացյալ աշխուժացումը միայն ծառայողական դեր է խաղում հայ-թուրքական գործընթացի համատեքստում»,- ասաց Իսկանդարյանը:

Մինչդեռ ընդդիմադիր Հայ ազգային կոնգրեսի ներկայացուցիչ, ՀՀ նախկին վարչապետ Հրանտ Բագրատյանը ղարաբաղյան կարգավորման գործընթացում որևէ դրական զարգացում չի կանխատեսում` կապելով դա իշխանության` իր բնորոշմամբ` «տնտեսական անկումային քաղաքականության հետ»:

«Այն, ինչ այսօր արվում է տնտեսության մեջ, 10 տարի հետո դառնալու է քաղաքականություն: Մեկ տարի հետո Լեռնային Ղարաբաղի հարցում մենք խնդրելու ենք, որ մեզ առաջարկեն այն տարբերակը, որն այսօր մերժում ենք»,- երեկ տեղի ունեցած մեկ այլ ասուլիսի ժամանակ ասաց Բագրատյանը: